Շան կծելուց անմիջապես հետո մշակել այդ հատվածը օճառաջրով 15 րոպե տևողությամբ, այնուհետև՝ յոդի սպիրտային խիտ լուծույթով

Մեծ Բրիտանիայի առողջապահական գործակալությունը հունիսի 18-ին հայտնել է, որ Յորքշիրում մահացել է Մարոկկոյում գտնվելու ընթացքում կատաղությամբ վարակված քաղաքացի:

2000-ից 2024 թվականներին Մեծ Բրիտանիայում գրանցվել է կատաղության 6 դեպք, որոնք կապված են եղել արտերկրում կենդանիների հետ շփման հետ, սակայն տվյալ դեպքերը մահվան ելք չեն ունեցել:

2002 թվականից ի վեր սա Մեծ Բրիտանիայում կատաղությունից մահվան առաջին դեպքն է:

Մարդը, ում անունը չի նշվում, մահացու վիրուսով է վարակվել Մարոկկոյում թափառող շան հետ շփվելուց հետո։ Ամեն տարի Մարոկկոյում գրանցվում է կենդանիների կատաղության 400 դեպք, իսկ մարդկանց գրեթե 20 դեպք: Վիրուսը նաև տարեկան հանգեցնում է Հնդկաստանում մինչև 20.000 մարդու մահվան և էլ ավելի շատ մահվան դեպքերի՝ Չինաստանում, Նիգերիայում, Ֆիլիպիններում, Բանգլադեշում և Պակիստանում:

ԵՊԲՀ առողջապահության ծրագրերի ազգային գիտահետազոտական «Հերացի» կենտրոնի հաղորդմամբ, վիրուսը դեռ հանդիպում է Եվրոպայում, այդ թվում՝ Թուրքիայում, սակայն Մեծ Բրիտանիան, Իռլանդիան, Ֆրանսիան, Գերմանիան, Պորտուգալիան և Իսպանիան համարվում են կատաղությունից զերծ երկրներ:

Ախտանիշները սովորաբար ի հայտ են գալիս վարակից 2-8 շաբաթ անց, բայց կարող են տարբեր լինել:

Վաղ ախտանիշներ (գրիպի նման)`

• Տենդ

• Գլխացավ

• Հոգնածություն

• Ցավ կամ քոր կծած տեղում

Պրոգրեսիվ ախտանիշներ`

• Անհանգստություն, շփոթմունք

• Հալյուցինացիաներ

• Հիդրոֆոբիա (կոկորդի սպազմերի պատճառով ջրավախություն)

• Նոպաներ

• Կաթված

• Կոմա

• Մահ ախտանիշների ի հայտ գալուց հետո (սովորաբար մի քանի օրվա ընթացքում):

Բուժում և կանխարգելում

Ախտանիշների ի հայտ գալուց հետո կատաղությունը գրեթե միշտ մահացու է լինում:

Հետազդակային կանխարգելում (PEP)` կատաղության դեմ պատվաստանյութի մի շարք ներարկումներ, որոնք իրականացվում են ներթափանցումից անմիջապես հետո, այն կարող է կանխել վիրուսի զարգացումը:

Առաջին բուժօգնություն

Անհրաժեշտ է կատարել կծած հատվածի առաջնային մշակում օճառաջրով 15 րոպե տևողությամբ, այնուհետև՝ յոդի սպիրտային խիտ լուծույթով և անհապաղ դիմել բժշկական հաստատություն` անհրաժեշտ բուժօգնություն ստանալու:

Կանխարգելիչ պատվաստանյութը հասանելի է ավելի բարձր ռիսկի ենթակա մարդկանց համար (օրինակ՝ անասնաբույժներ, էնդեմիկ տարածքներ հաճախակի ճանապարհորդողներ և այլն) և այն չունի հակացուցում, քանի որ հիվանդությունը մահացու է: