Ինչ է պետք իմանալ շիգելոզ աղիքային վարակի մասին

Շիգելոզը  (բակտերիալ դիզենտերիա) շիգելաների տարբեր տեսակներով հարուցվող բակտերիալ աղիքային վարակ է, որի ժամանակ ախտահարվում է առավելապես հաստ աղու դիստալ հատվածը: Փոխանցվում է աղտոտված ջրի, սննդի, հիվանդի հետ շփման միջոցով:

 Ինֆեկցիոն հիվանդությունների ազգային կենտրոնից պատասխանում են  երեք գլխավոր հարցի՝

.որքա՞ն է տևում հիվանդության գաղտնի շրջանը,

.ե՞րբ է դառնում վարակիչ,

.որքա՞ն ժամանակ է վարակիչ:

Համաճարակաբանություն

Վարակը փոխանցվում է Ֆեկալ-օրալ մեխանիզմով: Վարակի աղբյուր են սուր և քրոնիկ շիգելոզով հիվանդները ինչպես նաև բակտերիակիրները: Փոխանցվում է աղտոտված ջրի, սննդի, հիվանդի հետ շփման միջոցով:

Հիվանդությունը հանդիպում է առավելապես ամռան ամիսներին:

Կլինիկական ընթացք

Հիվանդության գաղտնի շրջանը տևում է 1-7 օր ( հիմնականում 12 ժամից 3 օր): Շիգելոզով վարակված մարդիկ կարող են գանգատներ չունենալ  (բակտերիակրություն), բայց լինել վարակիչ շրջապատի համար:

Հիվանդության ախտանիշներն են`

• փորլուծություն ( ջրային, լորձի և արյան առկայությամբ)
• կծկանքային բնույթի ցավեր որովայնում
• կեղծ կանչեր
• ջերմության բարձրացում
• սրտխառնոց, փսխում
• ընդհանուր թուլություն

Հիվանդությունը սովորաբար տևում է 7 օր: Հաճախ տեղի է ունենում ինքնալավացում, սակայն որոշ դեպքերում կարող ն առաջանալ այնպիսի բարդություններ` աղիների թափածակում, տոքսիկ-ինֆեկցիոն շոկ, հեմոլիտիկ-ուրեմիկ սինդրոմ, ռեակտիվ արթրիտներ:

Ռիսկի խմբեր

Հիվանդությունը կարող է զարգանալ յուրաքանչյուր անձի մոտ, սակայն որոշները առավել բարձր ռիսկի խմբում են`

• մինչև 5 տարեկան երեխաներ
• միջազգային ճանապարհորդներ
• ճնշված իմունային համակարգ ունեցողներ
• տարեց անձիք
• ցածր սանիտարա-հիգիենիկ պայմաններում ապրող մարդիկ

Բռնկումներ հաճախ առաջանում են նախակրթական հաստատություններում, դպրոցներում, մեծահասակների խնամքի կենտրոններում:

Ախտորոշում

Շիգելոզի հաստատման համար իրականացվում են լաբորատոր հետազոտություններ`

հարուցիչի անջատում կղանքից` կղանքի բակտրիոլոգիական քննություն

շճաբանական թեստեր, կղանքի ՊՇՌ քննություն:

Բուժում

Հիվանդության ժամանակ հաճախակի դիտվում է ինքնալավացում: Կարևոր է առատ հեղուկների օգտագործումը, խուսափելու համար ջրազրկումից: Գնահատելով հիվանդության ծանրության աստիճանը, մասնագետի կողմից կարող է նշանակվել հակաբիոտիկոթերապիա:

Կանխարգելում

Պահպանել ձեռքերի հիգիենան` լվանալ ձեռքերը օգտագործելով օճառ առնվազն 20 վայրկյան, հատկապես ուշադիր լինել ձեռքերի հիգիենային երեխաների տակդիր փոխելիս

խուսափել ջուր կուլ տալուց լողավազաններում

ճանապարհորդելիս մաքուր պահել ձեռքերը, օգտագործել անվտանգ սնունդ և ջուր

Վակցինոպրոֆիլակտիկա չի կիրառվում:

Դիմեք մասնագետի եթե առկա է`

• արյունային փորլուծություն 
• փորլուծություն, որն ուղեկցվում է քաշի կորստով և ջրազրկմամբ
• փորլուծություն ջերմության բարձրացմամբ 39 0 C և ավելի
• արտահայտված որովայնի կծկանքային ցավեր
• բազմակի փսխումներ
• ջրազրկման այնպիսի նշաններ ինչպիսիք են մեզի քանակի քչացում, բերանի չորություն, գլխապտույտ կանգնելիս: