ԱՄՆ-ում ավանդական սննդային բուրգը գլխիվայր շրջվել է

Միացյալ Նահանգները ներկայացրել է նոր, արմատապես թարմացված սննդակարգի ուղեցույցներ, որոնք փաստացի «շրջում են» ավանդական սննդային բուրգը: Առողջապահության նախարար Ռոբերտ Ֆ. Քենեդիի (կրտեսեր) ղեկավարությամբ հրապարակված փաստաթուղթում շեշտը դրված է «բնական» սննդի, այլ ոչ թե վերամշակված սննդի  վրա։ Այս մասին գրում է RG-ն:

Ի՞նչ է «սննդային բուրգը»

Այս պարզ նկարը ցույց է տալիս, թե որ սննդամթերքներն են պետք ավելի հաճախ ուտել, և որոնք՝ ավելի քիչ։ Ներքևում սննդային հիմքն է (ինչ պետք է ամենաշատը ուտել), իսկ վերևում՝ սննդամթերքները, որոնք պետք է սահմանափակել։ Առողջ սնունդ ընտրելու այս հայեցակարգը մշակվել է շվեդ գիտնականների կողմից 1970-ականներին, բայց բուրգի ամենահայտնի տարբերակը հրապարակվել է 1992 թվականին ԱՄՆ Գյուղատնտեսության նախարարության կողմից։ Ճիշտ է, սննդաբանների շրջանում այժմ ավելի տարածված է այլ մոտեցում՝ «Հարվարդյան ափսեն», որը ցույց է տալիս սպիտակուցների, ածխաջրերի, ճարպերի և մանրաթելերի հարաբերակցությունը յուրաքանչյուր կերակուրում։

Ի՞նչ է փոխվել

Բուրգի գագաթին այժմ սպիտակուցային սննդամթերքներն են, այդ թվում՝ կարմիր միս, թռչնամիս, ձուկ, ձու և բնականաբար ճարպ պարունակող կաթնամթերք: Սրանք պետք է կազմեն սննդակարգի զգալի մասը: Նախկինում շեշտը դրվում էր ցածր յուղայնությամբ և ճարպազուրկ սննդամթերքների վրա: Իսկ կարմիր միսը խորհուրդ էր տրվում օգտագործել շաբաթական մեկ կամ երկու անգամից ոչ ավելի:

Կարագը և կենդանական ճարպերը, որոնք նախկինում խորհուրդ էր տրվում սահմանափակել, այժմ կարող են ազատորեն օգտագործվել: Սա հակադարձում է բուսական յուղով եփելու նախկին խորհրդին:

Բանջարեղենը, կանաչեղենը, մրգերը և ամբողջական հացահատիկները մնում են սննդակարգի հիմքը։

Հիմնական ուղերձը ավելացված շաքարի և գերմշակված սննդի նվազագույնի հասցնելն է։

Նոր առաջարկությունները կուղղորդեն սնունդը դպրոցներում, բանակում և կառավարական ծրագրերում։

Ինչո՞ւ սա տեղի ունեցավ

Ասուլիսում նախարար Քենեդին, նոր սննդային բուրգը (մամուլն այն արդեն անվանում է «Քենեդիի բուրգ») նշել է, նախորդ առաջարկությունները «կոռումպացված» էին և անհիմն կերպով «ցուցադրում» էին բնական հագեցած ճարպերը։

Մինչդեռ, իրական սպառնալիքը՝ սննդակարգում մաքրված ածխաջրերի և արդյունաբերական եղանակով վերամշակված սննդի բարձր համամասնությունը, անտեսվել է։ «Իմ ուղերձը հստակ է. ուտել բնական սնունդ, պատերազմ հայտարարել ավելացված շաքարին», - հայտարարել է նախարարը։

Նրա խոսքերը մեջբերել է  New York Times՝ նշելով, որ նոր քաղաքականությունը արտացոլում է բուսական յուղերի նկատմամբ նրա վաղեմի քննադատությունը և նրա համոզմունքը, որ «հիմնական» սննդին վերադառնալը կբարելավի ազգի առողջությունը։

Մասնագետները նշում են, որ առաջարկությունները հակասում են բազմաթիվ երկարաժամկետ ուսումնասիրությունների արդյունքներին, որոնք ցույց են տալիս, որ հագեցած ճարպերը կապված են «վատ» խոլեստերինի բարձր մակարդակի և սրտի հիվանդությունների ռիսկի հետ: «Չկան ապացույցներ, որ սննդակարգում հագեցած ճարպերի ավելացումը օգտակար է։

Մարդիկ չպետք է վախենան ճարպից, բայց պետք է հիշեն, որ ավելի լավ է այն ստանալ բույսերից, քան կենդանական ծագման մթերքներից: Ահա թե ինչ է ցույց տալիս ներկայիս ապացույցների մեծ մասը», - փոփոխությունների մասին Scientificamerican-ին տված մեկնաբանություն ասել է Թաֆթսի համալսարանի ավագ գիտաշխատող, դոկտոր Ալիս Լիխտենշտեյնը:

Միևնույն ժամանակ, ինչպես հաղորդում է «Страна» առցանց թերթը, այս կտրուկ փոփոխությունները առցանց մեմերի ալիք են առաջացրել։ Օգտատերերը հիշել են, որ սննդային բուրգի հենց այս փոփոխությունները («շրջադարձերը») կանխատեսվել էին «Հարավային այգի » մուլտսերիալի կողմից տասնմեկ տարի առաջ։

ԱՄՆ-ում սննդակարգի առաջարկությունների շուրջ բանավեճը բխում է այն փաստից, որ ամերիկացիները վաղուց տառապում են սննդի պատճառով առաջացախ։ Վիճակագրության համաձայն, Հյուսիսային Ամերիկան ​​աշխարհում գիրության ամենաբարձր ցուցանիշն ունի։