Այս հայեցակարգը Մերձավոր Արևելքում մարմնավորում է «կոնսենսուս մինուս մեկ» մոդելը. Սերգեյ Մելքոնյան
Քաղաքական
10:44 17/09/2025
Տարածաշրջան

Այս հայեցակարգը Մերձավոր Արևելքում մարմնավորում է «կոնսենսուս մինուս մեկ» մոդելը. Սերգեյ Մելքոնյան

Պատմական գիտությունների թեկնածու, վերլուծաբան, APRI Armenia-ի գիտաշխատող Սերգեյ Մելքոնյանը Թելեգրամում գրում է. «Արաբական և մուսուլմանական երկրների առաջնորդները Կատարում կայացած արտակարգ գագաթնաժողովում ընդունեցին համատեղ հռչակագիր։

Հիմնական նկատառումներ.

Առաջին՝ գագաթնաժողովի արդյունքները ցույց տվեցին, որ արաբական/իսլամական աշխարհն անկարող է արձագանքել Իսրայելին։ Հայտարարությունը բնույթով «զգուշացնող» է՝ առանց որևէ «գործողության ուղեցույցի»։ Իսրայելի և Եգիպտոսի միջև կնքված խաղաղության պայմանագիրը մնում է ուժի մեջ, ինչպես նաև Աբրահամի համաձայնագրերը։ Հնարավոր ապագա ճաքերի միակ ցուցիչը այս հայտարարություններն են։

Թուրքիան շարունակում է իր տարածքով Ադրբեջանից նավթ տեղափոխել, որն օգտագործվում է Իսրայելի ռազմական տնտեսության համար։ Իսրայելի հետ համաձայնագրեր ունեցող արաբական երկրները շարունակում են առևտուր անել նրա հետ։

Երկրորդ՝ փորձ է արվում ստեղծել «կոնսենսուս մինուս մեկ»։ Համատեղ, համակարգված գործողությունների անհրաժեշտության մասին հայտարարությունները մերձեցման ցուցիչ են Իսրայելի կողմից ներկայացվող աճող սպառնալիքի պայմաններում։ Նախկինում արաբական աշխարհը «Դիմադրության առանցքի» սպառնալիքները ընկալում էր գրեթե նույն կերպ, ինչ Իսրայելից։ Սակայն, Իրանի և Սաուդյան Արաբիայի միջև կնքված համաձայնագրերը և տարածաշրջանում հետագա զարգացումները, որոնք կապված են «Դիմադրության առանցքի» հետ, գոնե դեկլարատիվ առումով, մերձեցնում են արաբական երկրներին և Իրանին. փոխադարձ սպառնալիքի ընկալումը նվազել է։

Սրա համատեքստում, մտաբերում եմ Իրանի նախկին արտգործնախարարի հոդվածը The Economist-ում, որտեղ նա առաջարկել է ստեղծել Մուսուլմանական Արևմտյան Ասիայի երկխոսության ասոցիացիա (Muslim West Asian Dialogue Association-MWADA): Այս հայեցակարգը Մերձավոր Արևելքում մարմնավորում է «կոնսենսուս մինուս մեկ» մոդելը։

Իսրայելը պատրաստ է պաշտպանել իր շահերը այնպես, ինչպես տեսնում է դրանք՝ առանց կարմիր գծերի, մինչդեռ արաբական աշխարհը դեռևս պատրաստ չէ դրան: Հետևաբար, համատեղ գործողությունների կոչերը առայժմ կմնան քննարկման մակարդակում: Կարճաժամկետ հեռանկարում միակ հնարավոր բանը միջազգային կազմակերպություններում գործողությունների համակարգումն է՝ Իսրայելի վրա ճնշում գործադրելու համար: Երկարաժամկետ հեռանկարում հնարավոր են որոշ համակարգված տնտեսական քայլեր: Ռազմական գործողությունների մասին ներկայումս խոսք անգամ չի կարող լինել»:

Աղբյուրը`Panorama.am
Placeholder
Այս հայեցակարգը Մերձավոր Արևելքում մարմնավորում է «կոնսենսուս մինուս մեկ» մոդելը. Սերգեյ Մելքոնյան